Chị Ngô Thanh Hằng (29 tuổi, nhân viên văn phòng) có mức lương khoảng 30 triệu đồng/tháng. Sau gần 7 năm đi làm, chị tích lũy được 500 triệu đồng gửi tiết kiệm ngân hàng.

Với mục tiêu mua nhà, chị Hằng luôn duy trì lối sống tiết kiệm. Chị thuê nhà cùng bạn, tự nấu ăn phần lớn các bữa, hạn chế mua sắm và hiếm khi đi du lịch. Sau khi trừ tiền thuê nhà, sinh hoạt, đi lại, hỗ trợ gia đình và các khoản phát sinh, Hằng cố gắng để dành khoảng 15 triệu đồng mỗi tháng.

Chị từng nghĩ chỉ cần chăm chỉ làm việc, sống tiết kiệm thì vài năm nữa sẽ mua được một căn hộ nhỏ. “Đến khi có 500 triệu đồng trong tài khoản, tôi lại thấy khả năng mua nhà vẫn còn rất xa vời”, chị Hằng chia sẻ.

Để mua một căn hộ phù hợp với khả năng tài chính, chị sẽ phải vay một khoản lớn. Mỗi tháng, ngoài tiền sinh hoạt, Hằng có thể phải dành phần lớn thu nhập để trả gốc và lãi ngân hàng trong nhiều năm.

Ngoài ra, nếu dùng phần lớn tiền tích lũy để mua nhà, chị sẽ không còn nhiều tiền dự phòng khi ốm đau, thất nghiệp hoặc gia đình có việc gấp.

“Lương 30 triệu đồng không thấp, nhưng khi nghĩ đến chuyện phải trả nợ đều đặn suốt 15-20 năm, tôi rất sợ. Chỉ cần công việc không ổn định vài tháng là mọi kế hoạch có thể đảo lộn”, Hằng chia sẻ.

Chuyên viên tư vấn tài chính Nguyễn Mạnh Cường cho rằng nhiều người trẻ có thu nhập ổn định, sở hữu khoản tiết kiệm vài trăm triệu đồng nhưng vẫn chưa nên vội mua nhà.

Điều đầu tiên cần làm là xác định rõ mục đích mua nhà: để ở, để đầu tư hay để giải quyết áp lực tâm lý. Nếu chưa có nhu cầu ở ổn định trong nhiều năm, chưa lập gia đình hoặc công việc có thể thay đổi địa điểm, thuê nhà đôi khi vẫn là phương án linh hoạt hơn.

Với 500 triệu đồng, chị Hằng không nên dồn toàn bộ tiền vào khoản đặt cọc. Một phần tiền cần được giữ lại làm quỹ dự phòng, đủ chi trả cho những tình huống bất ngờ như mất việc, bệnh tật hoặc chi phí gia đình phát sinh.

Bước tiếp theo là tính toán chính xác dòng tiền hàng tháng. Thay vì chỉ nhìn vào số tiền ngân hàng có thể cho vay, người mua nhà cần tự hỏi: sau khi trả tiền nhà, mình còn đủ tiền cho ăn ở, bảo hiểm, hỗ trợ gia đình, tiết kiệm và duy trì cuộc sống hay không?

Người vay không nên để khoản trả nợ nhà ở chiếm quá nhiều thu nhập hàng tháng. Nếu phần lớn lương được dành để chi trả khoản vay, chỉ một biến động nhỏ về công việc hoặc lãi suất cũng có thể tạo áp lực lớn.

Trong trường hợp của chị Hằng, hướng đi phù hợp có thể là đặt mục tiêu tài chính theo từng giai đoạn. Trước mắt, chị nên duy trì quỹ dự phòng riêng, tiếp tục tiết kiệm định kỳ và tìm hiểu thêm các hình thức đầu tư phù hợp với mức độ chấp nhận rủi ro của bản thân, thay vì để toàn bộ tiền nhàn rỗi ở một kênh duy nhất.

Chị Hằng cũng có thể cân nhắc tăng thu nhập thông qua việc nâng cấp kỹ năng, nhận thêm dự án ngoài giờ hoặc tìm cơ hội công việc có mức lương cao hơn.

Mua nhà không phải là cuộc thi xem ai sở hữu nhà sớm hơn. Điều quan trọng là căn nhà đó phải khiến cuộc sống ổn định hơn, chứ không biến người mua thành người luôn sống trong áp lực trả nợ.